onsdag 24. oktober 2012

Anna Karenina (2012)


Film og skjønnlitteratur er to vidt forskjellige ting, men to vidt forskjellige språk. Det dei har felles er at dei oftast er strukturert rundt ein eller annan narrativ. Eit hendingsforløp, gjerne i kronologisk rekkjefølgje (men det er strengt tatt ikkje naudsynt). For mange er dette det viktigaste. For lesarar av Dan Brown er det ikkje store ulikskapen på lefsa dei les, og eit filmmanus.

Å filme eit litterært verk som Tolstoys Anna Karenina krever derimot langt meir enn berre ei forståing av hendingsforløpet. Det er så mykje meir enn berre handling som må formidlast.

Wright si nye innspeling av forteljinga lev så definitivt opp til dette. Her gjev kastar ein tradisjonell realisme over bord, og lar hendinga vekselsvis foregå på ei scene, blant publikum og i tradisjonelle kulissar. Og kvifor attskape eit 1800-tals St. Petersburg når du kan bruke eit maleri av byen i bakgrunnen istadenfor? Kvifor filme over heile verda, når du kan utnytte teaterkulissar som du byttar ut framfor kamera, og lar statistane skifte uniformer rett framfor andleta våre medan karakterane går frå den eine staden til den andre. Og montage skal du bruke til å insinuere og fortelje noko som karakterar ikkje kan seie rett ut og kamera ikkje kan fange, ikkje berre lange reiser. For lange reiser kan like godt formidlast av ein mann som går opp ein trapp, og brått er i Moskva.

Dette krev gode skodespelarar. Verkeleg gode skodespelarar. Skodespelarar som er i stand til å spele to scener samstundes. Og det skadar ikkje at dei er velkledde og vakre å sjå til. Keira Knightley, Jude Law, Alicia Vikander og Emily Watson er berre nokre av dei skodespelarane som sleper deg med på denne tragiske kjærleikssoga.

Dette er ikkje ei filmomtale. Dette er ei kjærleikserklæring. Filmen har jo sine svake augneblink. Det er ikkje til å sjå vekkifrå, men pinadø det er lenge sidan eg har forelska meg heilt i eit fullstendig rollegalleri. Og det verkeleg lenge sidan eg har hatt lyst til å daske til det hysteriske fruentimmeret som sprader rundt på lerretet utan tanke på all skada ho gjer. Kvifor er ikkje fleire filmar slik? Kvifor våger ikkje fleire filmar å utnytte det unike potensiale filmspråket gjev for å fortelje djupare soger? Er dei redd publikum ikkje vil forstå?

Anna Karenina, soga om ein hormonell feminist som øydelegg livet til alle rundt seg fordi ho nektar å vere pittelitt diskre når ho pular rundt, kjem på norske kinoar i februar. Gå og sjå den. Og om nokon fortel deg at filmen og boka handlar om noko anna, så er dei fiendar av kjernefamilien og må tuktast. Kos deg like mykje som mullaen gjorde ikveld.

3 kommentarer:

  1. Ok, du har overbevist meg, må se den. :)

    SvarSlett
  2. Jeg tror jeg er nødt til å se den. Var kjempelenge skeptisk da jeg er veldig glad i boka. Men reklamen holder godt for min del.

    SvarSlett